مهم ترین قوانین مرتبط با حسابرسی تامین اجتماعی (بازرسی دفاترقانونی) شامل 9 قانون از کتاب تامین اجتماعی می باشد که در این نوشته در وبسایت پیش حسابرس به معرفی کامل آن ها می پردازیم.
تعریف ماده 2 قانون تامین اجتماعی ( پایه ای ترین از قوانین مرتبط با حسابرسی تامین اجتماعی)
تعاریف:
۱ـ بیمه شده شخصی است که رأساً مشمول مقررات تأمین اجتماعی بوده و با پرداخت مبالغی به عنوان حق بیمه حق استفاده از مزایای مقرر در این قانون را دارد.
۲ـ خانواده بیمه شده شخص یا اشخاصی هستند که به تبع بیمه شده از مزایای موضوع این قانون استفاده میکنند.
۳ـ کارگاه محلی است که بیمه شده بدستور کارفرما یا نماینده او در آنجا کار میکند.
۴ـ کارفرما شخص حقیقی یا حقوقی است که بیمه شده به دستور یا به حساب او کار میکند. کلیه کسانیکه به عنوان مدیر یا مسئول عهدهدار اداره کارگاه هستند نماینده کارفرما محسوب میشوند و کارفرما مسئول انجام کلیه تعهداتی است که نمایندگان مزبور در قبال بیمه شده به عهده میگیرند.
۵ـ مزد یا حقوق یا کارمزد در این قانون شامل هر گونه وجوه و مزایای نقدی یا غیرنقدی مستمر است که در مقابل کار به بیمه شده داده میشود.
۶ـ حق بیمه عبارت از وجوهی است که به حکم این قانون و برای استفاده از مزایای موضوع آن به سازمان پرداخت میگردد.
۷ـ بیماری، وضع غیرعادی جسمی یا روحی است که انجام خدمات درمانی را ایجاب میکند یا موجب عدم توانائی موقت اشتغال به کار میشود یا اینکه موجب هر دو در آن واحد میگردد.
۸ـ حادثه از لحاظ این قانون اتفاقی پیشبینی نشده که تحت تأثیر عامل یا عوامل خارجی در اثر عمل یا اتفاق ناگهانی رخ میدهد و موجب صدماتی بر جسم یا روان بیمه شده میگردد.
۹ـ غرامت دستمزد به وجوهی اطلاق میشود که در ایام بارداری بیماری و عدم توانائی موقت، اشتغال بکار و عدم دریافت مزد یا حقوق به حکم این قانون بجای مزد یا حقوق به بیمه شده پرداخت میشود.
۱۰ـ وسائل کمکی پزشکی (پروتزواتز) وسائلی هستند که به منظور اعاده سلامت یا برای جبران نقص جسمانی یا تقویت یکی از حواس بکار میروند.
۱۱ـ کمک ازدواج مبلغی است که طبق شرایط خاصی برای جبران هزینههای ناشی از ازدواج به بیمه شده پرداخت میگردد.
۱۲ـ کمک عائله مندی مبلغی است که طبق شرایط خاص در مقابل عائله مندی توسط کارفرما به بیمه شده پرداخت میشود.
۱۳ـ از کار افتادگی کلی عبارتست از کاهش قدرت کار بیمه شده به نحوی که نتواند با اشتغال بکار سابق یا کار دیگری بیش از یک سوم از درآمد قبلی خود را بدست آورد.
۱۴ـ از کار افتادگی جزئی عبارتست از کاهش قدرت کار بیمه شده به نحوی که با اشتغال بکار سابق یا کار دیگر فقط قسمتی از درآمد خود را بدست آورد.
۱۵ـ بازنشستگی عبارتست از عدم اشتغال بیمه شده بکار بسبب رسیدن به سن بازنشستگی مقرر در این قانون.
۱۶ـ مستمری عبارت از وجهی است که طبق شرایط مقرر در این قانون به منظور جبران قطع تمام یا قسمتی از درآمد به بیمه شده و در صورت فوت او برای تأمین معیشت بازماندگان وی به آنان پرداخت میشود.
۱۷ـ غرامت مقطوع نقص عضو مبلغی است که بهطور یکجا برای جبران نقص عضو یا جبران تقلیل درآمد بیمه شده به شخص او داده میشود.
۱۸ـ کمک کفن و دفن مبلغ مقطوعی است که به منظور تأمین هزینههای مربوط به کفن و دفن بیمه شده در مواردی که خانواده او این امر را به عهده میگیرند پرداخت میگردد.
تعریف ماده 28 قانون تامین اجتماعی ( مهمترین از قوانین مرتبط با حسابرسی تامین اجتماعی)
منابع درآمد سازمان به شرح زير ميباشد:
1ـ حق بيمه از اول مهرماه تا پايان سال 1354 به ميزان بيست و هشت درصد مزد يا حقوق است كه هفت درصد آن به عهده بيمه شده و هجده درصد به عهده كارفرما و سه درصد بوسيله دولت تأمين خواهد شد.
2- درآمد حاصل از وجوه و ذخاير و اموال سازمان.
3ـ وجوه حاصل از خسارات و جريمه هاي نقدي مقرر در اين قانون.
4- كمكها و هدايا.
تبصره 1ـ از اول سال 1355 حق بيمه سهم كارفرما بيست درصد مزد يا حقوق بيمه شده خواهد بود و با احتساب سهم بيمه شده و كمك دولت كل حق بيمه به سي درصد مزد يا حقوق افزايش مييابد.
تبصره 2ـ دولت مكلف است حق بيمه سهم خود را بطور يكجا در بودجه سالانه كل كشور منظور و به سازمان پرداخت كند.
تبصره 3ـ سازمان بايد حداقل هر سه سال يكبار امور مالي خود را با اصول محاسبات احتمالي تطبيق و مراتب را به شوراي عالي گزارش دهد.
تعریف ماده 30 قانون تامین اجتماعی
کارفرمایان موظفند از کلیه وجوه و مزایای مذکور در بند 5 ماده 2 این قانون حق بیمه مقرر را کسر و باضافه سهم خود بسازمان پرداخت نمایند.
تبصره :ارزش مزایای غیرنقدی مستمر مانند مواد غذائی ـ پوشاک ـ و نظایر آنها طبق آئین نامه ای که به پیشنهاد هیئت مدیره بتصویب شورایعالی خواهد رسید بطور مقطوع تعیین و حق بیمه از آن دریافت میگردد.
تعریف ماده 31 قانون تامین اجتماعی
در مورد بیمه شدگانى که تمام یا قسمتى از مزد و درآمـد آنهـا بـه وسـیله مشتریان یا مراجعین تأمین مىشود درآمد تقریبى هر طبقه یا حرفـه مقطوعـاً بـه پیشنهاد هیئت مدیره و تصویب شوراى عالى تعیین و مأخذ دریافت حق بیمه قرار خواهد گرفت.
تعریف ماده 38 قانون تامین اجتماعی ( مهمترین از قوانین مرتبط با حسابرسی تامین اجتماعی)
در مواردى که انجام کار به طور مقاطعه به اشخاص حقیقـى یـا حقـوقى واگذار مىشود کارفرما باید در قراردادى که منعقد مىکند مقاطعه کـار را متعهـد نماید که کارکنان خود همچنین کارکنان مقاطعه کاران فرعى را نزد سازمان بیمـه نماید و کل حق بیمه را به ترتیب مقرر در ماده 28 این قانون بپردازد.
پرداخت پنج درصد بهاى کل کار مقاطعه کار از طرف کارفرما موکول بـه ارایـه مفاصاحسـاب از طرف سازمان خواهد بود.
در مورد مقاطعه کارانى کـه صـورت مـزد و حـق بیمـه کارکنان خود را در موعد مقرر به سازمان تسلیم و پرداخت مىکنند معـادل حـق بیمه پرداختى بنا به درخواست سازمان از مبلـغ مـذکور آزاد خواهـد شـد .
هرگـاه کارفرما آخرین قسط مقاطعه کار را بدون مطالبـه مفاصاحسـاب سـازمان بپـردازد مسؤول پرداخت حق بیمه مقرر و خسارات مربوط خواهد بود و حق دارد وجوهى را که از این بابت به سازمان پرداخته است از مقاطعهکار مطالبه و وصول نماید کلیـه وزارتخانه ها و مؤسسات و شرکتهاى دولتى و همچنـین شـهردارى هـا «شـوراى مرکزى اصناف» و مؤسسات غیردولتى و مؤسسات خیریه و عامالمنفعـه مشـمول مقررات این ماده مىباشند
تبصره.کلیه کارفرمایان موضوع این ماده و ماده 29 قانون بیمه هاى اجتماعى سابق مکلفند، مطالبات سازمان تأمین اجتماعى از مقاطعه کاران و مهندسین مشاورى که حداقل یک سال از تاریخ خاتمه، تعلیق و یا فسخ قـرارداد آنـان گذشـته و در ایـن فاصـله جهـت پرداخـت حـق بیمـه کارکنـان شـاغل در اجـراى قـرارداد و ارایـه مفاصاحساب سازمان تأمین اجتماعى مراجعه ننموده اند را ضـمن اعـلام فهرسـت مشخصات مقاطعهکاران و مهندسین مشاور از محل پنج درصد کل کـار و آخـرین قسط نگهدارى شده به این سازمان پرداخت نمایند.
میزان حق بیمه پس از قطعى شدن، طبق قانون و براساس آراء هیئت تجدیدنظر موضوع ماده 44 قـانون تـأمین اجتماعى و ابلاغ مجدد به پیمانکار جهت پرداخت بدهى حق بیمه ظرف 20 روز از تاریخ ابلاغ، توسط سازمان تأمین اجتماعى اعلام خواهد شد .
نحوه اجراى تبصره به موجب آیین نامه اى خواهد بود کـه توسـط سـازمان تأمین اجتماعى تهیه و به تصویب هیئت وزیران میرسد.
تعریف ماده 39 قانون تامین اجتماعی
کارفرما مکلف است حق بیمه مربوط به هر ماه را حداکثر تا آخرین روز ماه بعد به سازمان بپردازد. همچنین صورت مزد یا حقوق بیمه شدگان را به ترتیبى که در آیین نامه طرز تنظیم و ارسال صورت مزد که به تصویب شوراى عـالى سـازمان خواهد رسید به سازمان تسلیم نماید. سـازمان حـداکثر ظـرف شش ماه از تـاریخ دریافت صورت مزد، اسناد و مدارك کارفرما را مورد رسیدگى قرار داده و در صورت مشاهده نقص یا اختلاف یا مغایرت به شرح ماده 100 این قانون اقدام و مابه التفاوت را وصول مینماید. هرگاه کارفرما از ارایـه اسـناد و مـدارك امتنـاع کنـد سـازمان مابه التفاوت حق بیمه را رأساً تعیین و مطالبه و وصول خواهد کرد.
تعریف ماده 40 قانون تامین اجتماعی
در صورتى که کارفرما از ارسال صورت مزد مذکور در ماده 39 ایـن قـانون خوددارى کند سازمان مى تواند حـق بیمـه را رأسـ اً تعیـین و از کارفرمـا مطالبـه ووصول نماید.
تعریف ماده 41 قانون تامین اجتماعی (خاص ترین از قوانین مرتبط با حسابرسی تامین اجتماعی)
در مواردى که نوع کار ایجاب کند، سازمان مىتواند بـه پیشـنهاد هیئـت مدیره و تصویب شوراى عالى سازمان نسبت مزد را به کل کار انجام یافته تعیین و حق بیمه متعلق را به همان نسبت مطالبه و وصول نماید.
تعریف ماده 47 قانون تامین اجتماعی ( اصلی ترین از قوانین مرتبط با حسابرسی تامین اجتماعی)
کارفرمایان مکلفند صورت مزد و حقوق و مزایای بیمه شدگان همچنین دفاتر و مدارک لازم را در موقع مراجعه به بازرس به سازمان دراختیار او بگذارند. بازرسان سازمان می توانند از تمام یا قسمتی از دفاتر و مدارک مذکور رونوشت یا عکس تهیه و برای کسب اطلاعات لازم به هر یک از روسا و کارمندان و کارگران کارگاه و مراجع ذیربط مراجعه نمایند. بازرسان سازمان حق دارند کارگاه های مشمول قانون را مورد بازرسی قرار دهند و دارای همان اختیارات و مسئولیتهای مذکور در مواد ۵۲ و ۵۳ قانون کار خواهند بود. نتیجه بازرسی حداکثر ظرف یکماه از طرف سازمان به کارفرما اعلام خواهد شد.